Formy terapii
Co to znaczy, że pracujemy w nurcie psychodynamicznym?
U podstaw tego nurtu leży założenie, że naszą podstawową motywacją do działania jest pragnienie relacji z innymi ludźmi. Jesteśmy „stworzeniami stadnymi”, które swoje poczucie bezpieczeństwa opierają na więzi z innymi. Przetrwanie niemowlęcia, małego dziecka zależy od rodziców i od jakości ich opieki.
Pierwotna więź kształtuje się między rodzicem lub opiekunem a dzieckiem i to ona ma znaczący wpływ na nasz emocjonalny rozwój. Na podstawie tej więzi tworzy się wzorzec nazywany stylem przywiązania, który ma dominujący wpływ na nasz sposób budowania i funkcjonowania w relacjach w dalszym życiu. Dzięki niej dowiadujemy się o tym, czy jesteśmy chciani i kochani, czy bliskość z drugą osobą jest bezpieczna, a więź stabilna, w jakiej mierze możemy liczyć na zaspokojenie potrzeb i czy są one ważne.
Uczymy się również, czy kiedy jest nam smutno lub czegoś się boimy, możemy liczyć na zrozumienie, ukojenie i pocieszenie, a kiedy się cieszymy, czy nasza radość jest dzielona. Jacy mamy być, żeby czuć, że rodzice się nami cieszą i nas akceptują – jakie uczucia i potrzeby można wyrażać a z jakich trzeba zrezygnować, chowając je głęboko, żeby nie narazić się na odrzucenie, czasami agresję. Jak się zachowywać, żeby rodzice byli z nas zadowoleni i nas doceniali. W relacji z rodzicami poznajemy siebie. Na podstawie ich reakcji budujemy poczucie wartości, poznajemy swoje ograniczenia i zasoby, czy tacy, jacy jesteśmy, zasługujemy na miłość. Z tą wiedzą wyruszamy w świat i na jej podstawie budujemy kolejne relacje, podejmujemy ważne życiowe decyzje, mające wpływ na nasze poczucie szczęścia i spełnienia. Wiedza ta jest jak kompas, który kieruje nas w życiu albo na drogę zgodną z naszymi uczuciami, potrzebami i pragnieniami, albo męczącą wątpliwościami, niepewnością i konfliktami.
Jakie są cele psychoterapii psychodynamicznej?
Celem psychoterapii psychodynamicznej jest zbudowanie bezpiecznej relacji opartej na akceptacji i zaufaniu. Taka atmosfera sprzyja odkrywaniu wpływu wczesnych doświadczeń na aktualne problemy. Bezpieczna przestrzeń relacji terapeutycznej wspiera budowanie kontaktu ze swoimi potrzebami i emocjami, ich żywe przeżywanie i wyrażanie. Rolą psychoterapeuty jest uważne słuchanie, życzliwe zaciekawienie, dzielenie się swoim rozumieniem, łączenie aktualnego cierpienia pacjentki/pacjenta z przeszłymi doświadczeniami.
Psychoterapia jest szansą na przeżycie korekcyjnego doświadczenia: bliska relacja może być bezpieczna. Doświadczenie to jest „wynoszone w świat, poza gabinet” i często zachęca do większej autentyczności w innych ważnych relacjach. Terapia jest również okazją do lepszego poznania siebie. Przekłada się to na znaczną poprawę jakości życia, ponieważ umożliwia podejmowanie decyzji zgodnych z prawdziwymi potrzebami i możliwościami, co jest źródłem większej satysfakcji z relacji z bliskimi, przyjaciółmi, w pracy.
Znajomość siebie to również poznanie swoich mocnych stron, jak i swoich ograniczeń. Zaakceptowanie ich oznacza mniej rozczarowań wynikających ze zbyt wysokich oczekiwań wobec siebie. Świadomość granic swoich możliwości pomaga, na przykład w kryzysie, podjąć decyzję: poradzę sobie sam/a lub sięgnę po wsparcie.
Czasem pod wpływem psychoterapii do świadomości wracają wyparte traumatyczne przeżycia, co daje szansę na włączenie również bolesnych wspomnień do całości naszych doświadczeń i zrozumienia przyczyn dotąd niezrozumiałych reakcji, obaw, uprzedzeń lub przekonań na temat ludzi i (lub) świata.